جایگاه بازی در میان کودکان

اگر تجربه داشتن فرزند و کودک را تجربه کرده باشید، حتما می دانید که کودکان چقدر برای گذراندن اوقات خود به بازی و سرگرمی احتیاج دارند.
بازی برای کودکان ارزش های بسیاری دارد که می توان آن ها را  به سه بخش  تقسیم کرد:

۱. ارزش جسمانی     ۲. ارزش عقلانی و شخصیتی     ۳. ارزش اجتماعی
 ارزش جسمانی
کودک پیوسته در حال فعالیت های بدنی است که بیشتر به شکل ناهمگون و بدون برنامه ولی آزادانه انجام می شود. حرکت های بازی ها زمینه ی رشد جسمانی کودک را در ابعاد مختلف به شرح زیر فراهم می سازند:
نرمش عضلات بزرگ و کوچک (بازی با جعبه ها و قوطی های خالی، طناب بازی، پرش از مانع، بازی رد پا...)
تقویت حواس پنجگانه (گرگم و گله می برم، دستمال پشتی، بستن چشم در فضای باز و...)
بالا بردن قدرت بدنی و تقویت عضلات ( آفتاب و مهتاب، پرش از مانع، قلعه بازی، لی لی، طناب بازی و...)
تقویت سرعت عمل و تحرک بیشتر (گرگم و گله می برم، دستمال پشتی و...)
پرورش نیروی استقامت ( پرش از مانع، سینه خیز، طناب بازی و...)
کمک به حرکت سریع مفاصل (طناب بازی، بازی با جعبه ها و قوطی های خالی، سینه خیز، لی لی و...)
پرورش سلسله ی اعصاب (طناب بازی، دستمال پشتی و...)
سرعت گردش خون (همه ی بازی هایی که تحرک جسمی دارند)
تنظیم عمل دفع مواد زائد بدن ( همه ی بازی هایی که تحرک جسمانی دارند)
ارزش های عقلانی
بخش عمده ی آشنایی کودکان با جهان خارج از راه بازی انجام می شود. کودک با بازی به عمل و تجربه می پردازد، با پدیده ها آشنا می شود، چیزهایی می سازد و  مشاهده می کند و به این ترتیب قدرت انتخاب بهترین راه حل را به دست می آورد وبه شناخت دقیق تری از محیط پیرامون خود می رسد.
کودک هنگام بازی، استدلال و داوری می کند، به حل مسائل می پردازد و از فعالیت های خود نتیجه گیری می کند. این فعالیت ها او را در آینده خود باور، مستقل و در حل مشکلات توانمند می سازد.
بازی فرصتی برای پرورش خلاقیت در کودک است.
بازی های فردی به تقویت و گسترش قوه ی تخیل و ذهن کودک می انجامند.
بازی به کودک می آموزد بردبار، مهربان  با گذشت و شاد باشد.
کودک در بازی یاد می گیرد فکر کند چون تنها با برنامه ریزی درست است که موفق می شود.
با شناخت محیط  پیرامون، اطلاعات کودک در زمینه های گوناگون زیاد می شود، در  موارد مختلف آموزش می بیند و لذت یاد گرفتن با لذت بازی در او همراه می شود.

ارزش های اجتماعی بازی

ارزش های بازی برای کودک
کودک به محض برخورد با کودکی دیگر، اغلب رابطه ی انسانی و دوستانه با او برقرار می کند. بازی راهی مناسب برای توجه کودک به دیگران است و ارزش های اجتماعی زیر را در بر دارد:
کودک هنگام بازی یاد می گیرد چگونه دیگران را در بازیچه ها و فعالیت های خود سهیم کند و با آن ها تعامل داشته باشد.
حس همکاری و مشارکت و احترام به  دیگران در او رشد می کند.
پای بندی به مقررات بازی او را به پای بندی به مقررات اجتماعی عادت می دهد.
قدرت سازماندهی و مدیریت و سلسله مراتب را می آموزد.
با به عهده گرفتن وظایف خاص در بازی های گروهی گام به گام  پی می برد که  چه نوع فعالیتی بیشتر برای او لذت بخش است و چه نقش هایی را  بیشتر دوست دارد. در واقع نقش خود را در گروه و فعالیت های اجتماعی پیدا می کند.
کودک در بازی ضعف هاو توانایی های خود را می شناسد.
توجه به دیگران و جلب توجه دیگران به خود را می آموزد.
علایق و عواطف خود را ناخودآگاه بروز می دهد.
یاد می گیرد دیگران را دوست بدارد.
می آموزد که هیچ محبت و خشونتی، از سوی اعضای گروه بی پاسخ نمی ماند.
بازی فرصتی است برای مبارزه با اضطراب، و کودک هیجان ها، کمبودها و ترس های خود را با بازی تخلیه می کند. مثل وقتی که در قایم باشک برای یافتن دیگران به جاهای تاریک و متروک  خانه سرمی کشد.
بازی های نمایشی و استفاده از وسایل بازی فردی به کودکان کمک می کند احساسات خود را به روشنی بیان کنند.
بازی ها با ترانه هایی که به همراه دارند و امکان تعاملی که با محیط و دیگران برای کودک به وجود می آورند، گنجینه ی واژگان کودک را افزایش می دهند و در بیان مفاهیم واژه ها به آن ها کمک می کنند. بعضی بازی ها نیز سبب رشد زبانی کودک می شوند، مثل بازی معروف "اسم،فامیل".

مطالب مرتبط: